การทดลองที่ฮอร์ทอร์น (The Howthorn experiment)
การศึกษาที่เรียกว่า Hawthorn Study มีขึ้นที่บริษัท Western Electric Company ในชิคาโก ระหว่าง ค.ศ. 1927-1932 การทดลองดังกล่าวกระทำภายใต้ควบควบคุมของเอลตัน เมโย (Elton Mayo) นักจิตวิทยาจากมหาวิทยาลัยฮาวาร์ด การศึกษาดังกล่าวนี้เริ่มต้นด้วยการสำรวจความสัมพันธ์ระหว่างสภาพแวดล้อมทางกายภาพ (Physical Environment) กับประสิทธิภาพในการทำงาน (Productivity) สภาพแวดล้อมทางกายภาพในลักษณะที่ทำงาน ถูกกำหนดขึ้นโดยปัจจัยต่อไปนี้
- ความเข้มของแสงสว่าง
- ระดับของอุณหภูมิ
- และเงื่อนไขทางกายภาพในการทำงานอื่น ๆ
ผลจากการทดลองสรุปได้ว่า ปทัสถานทางสังคมของกลุ่ม (Social Norm of Group) เป็นกุญแจสำคัญในการตัดสินพฤติกรรมในการทำงานของกลุ่มคือมิใช่ว่าจะทำงานเพื่อหวังผลตอบแทนด้วยเงินแต่เพียงอย่างเดียว เพราะว่านอกเหนือจากการทำงานเพื่อเงินแล้ว เรื่องของความต้องการทางด้านสังคมภายในกลุ่มต่าง ๆ ที่เกิดขึ้นอย่างไม่เป็นทางการ ซึ่งมีพื้นฐานมาจาก “ความรู้สึก” (sentiments) ที่เป็นเรื่องราวทางจิตใจของคนงาน และความสัมพันธ์ทางสังคมระหว่างคนงานด้วยกัน ก็มีส่วนทำให้คนงานพอใจ และทำงานได้ดี บรรลุผลตามที่องค์การตั้งเป้าหมายไว้
ด้วยเหตุดังกล่าวนี้ เพื่อที่จะให้คนงานได้รับความพอใจ มีขวัญสูง และเต็มใจในการทำงานให้ได้ผลผลิตสูงขึ้น นักพฤติกรรมศาสตร์จึงต่างพยายามสนใจศึกษาถึงเรื่องราวของการจูงใจพนักงาน นอกจากนี้ ยังสนใจศึกษาเรื่องราวของบทบาทหน้าที่งาน ฐานะ สัญลักษณ์ที่แสดงถึงฐานะต่าง ๆ และลักษณะความเป็นไปของกลุ่มที่ไม่เป็นทางการ ที่มีผลกระทบต่อองค์การ เพื่อที่จะเข้าใจองค์การในลักษณะที่เป็นระบบสังคมอย่างหนึ่งของมนุษย์อีกด้วย
การที่เราตัดปัจจัยที่เกี่ยวกับปทัสถานทางสังคมของกลุ่มออกไปจากระบบการบริหารองค์การตามความเชื่อแบบเก่า จะเป็นผลทำให้เราไม่อาจบริหารองค์การให้เกิดประสิทธิภาพสูงสุดได้
